Śmierć człowieka powoduje, że otwiera się spadek. Oznacza to, że cały jego majątek oraz zobowiązania przechodzą na spadkobierców. Kodeks cywilny dokładnie reguluje ten proces, ale w praktyce bywa on dość skomplikowany. Dziedziczenie po rodzicach to często bardzo ważny moment w życiu, bo ma duży wpływ na sytuację finansową dzieci i innych bliskich. Dlatego warto dobrze znać podstawowe zasady prawa spadkowego, ponieważ błędy mogą prowadzić do poważnych problemów, np. do odpowiedzialności za długi zmarłego. Poniżej wyjaśniono, jak wygląda przejmowanie majątku, czym różni się dziedziczenie ustawowe od testamentowego oraz jakie rozwiązania chronią spadkobierców.
Co wchodzi w skład spadku i jak wygląda odpowiedzialność za długi | Spadek po rodzicach
Spadek po rodzicach to nie tylko majątek, taki jak mieszkanie, dom, pieniądze czy inne prawa majątkowe. Obejmuje on również długi, czyli np. niespłacone kredyty, pożyczki, a także koszty pogrzebu i postępowania spadkowego. Dlatego bardzo ważne jest to, w jaki sposób spadek zostanie przyjęty.
Spadkobierca może
- przyjąć spadek wprost – wtedy odpowiada za długi bez ograniczeń,
- przyjąć spadek z dobrodziejstwem inwentarza – wtedy odpowiada za długi tylko do wartości otrzymanego majątku.
Na złożenie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku jest 6 miesięcy od momentu, gdy dana osoba dowiedziała się, że jest spadkobiercą. Jeśli w tym czasie nic nie zrobi, spadek zostanie automatycznie przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza, co chroni przed przejęciem długów większych niż wartość spadku.
Dziedziczenie bez testamentu – zasady ogólne | Spadek po rodzicach bez testamentu
Jeśli rodzice nie zostawili testamentu (co zdarza się bardzo często), spadek dziedziczony jest według zasad określonych w ustawie. W pierwszej kolejności dziedziczą dzieci oraz małżonek zmarłego. Co do zasady wszyscy dzielą spadek po równo, przy czym małżonek nie może otrzymać mniej niż 1/4 całości.
Do czasu działu spadku (czyli podziału majątku) wszyscy spadkobiercy są współwłaścicielami majątku w określonych częściach. Dział spadku może nastąpić na podstawie umowy albo orzeczenia sądu.
Jeśli jedno z dzieci odrzuci spadek, jego część przechodzi na jego dzieci, czyli wnuki zmarłego. Aby formalnie potwierdzić, kto jest spadkobiercą, konieczne jest uzyskanie postanowienia sądu albo aktu poświadczenia dziedziczenia u notariusza. Bez tego nie da się np. załatwić spraw w banku czy przepisać nieruchomości.
Dziedziczenie na podstawie testamentu i ochrona najbliższych | Spadek po rodzicach z testamentem
W przypadku spadku po rodzicach z testamentem to on decyduje o tym, kto dziedziczy majątek. Testament pozwala np. przekazać cały spadek jednej osobie, komuś spoza rodziny albo nawet fundacji. Możliwe jest też wydziedziczenie, czyli pozbawienie danej osoby prawa do zachowku, ale tylko w ściśle określonych sytuacjach.
Testament musi być ważny, czyli osoba, która go sporządzała, musiała być świadoma swoich decyzji i działać dobrowolnie. W praktyce czasem dochodzi do sporów o to, czy testament został sporządzony prawidłowo.
Nawet jeśli testament pomija najbliższych, prawo chroni ich poprzez zachowek. Dzieci, małżonek oraz rodzice zmarłego, którzy normalnie dziedziczyliby z ustawy, mogą domagać się pieniędzy od spadkobiercy testamentowego. Zazwyczaj jest to połowa wartości udziału, który by im przypadł, a w przypadku osób małoletnich lub trwale niezdolnych do pracy – dwie trzecie. Obliczenie zachowku bywa skomplikowane, ponieważ trzeba uwzględnić także darowizny dokonane przez zmarłego za życia.
Aby sprawy spadkowe zostały prawidłowo załatwione, konieczne jest formalne potwierdzenie nabycia spadku, zabezpieczenie majątku, a często także jego podział. W przypadku nieruchomości ostatnim krokiem jest wpis nowego właściciela do księgi wieczystej. Dopiero wtedy sytuacja prawna spadkobierców jest w pełni uporządkowana i bezpieczna.
Poszukując pomocy w zakresie prawa spadkowego, warto skorzystać z profesjonalnej pomocy, na przykład z usług adwokata. W takiej sytuacji można liczyć na większe bezpieczeństwo i pewność podjęcia zgodnych ze swoim interesem decyzji.
Naszą ofertę można znaleźć na adwokatpelinski.pl.
